Bibliotheek

Boekbespreking
01/05/2014

Handelingsgericht werken op school. Samen met de leerkracht, ouders en kind aan de slag.

Handelingsgericht werken is niet nieuw. Het werd in Vlaanderen al in 1992 ingevoerd in de vrije CLB-centra via het project Leerhulp dat ondersteund werd door professor Ruyssenaers. Ook in de leerlingvolgsystemen die door VCLB zijn ontwikkeld vinden we de interactionele en handelingsgerichte visie perfect terug.

Via de recente publicaties van Pameijer en van Beukering kreeg deze vraaggestuurde en oplossingsgerichte methodiek met de naam handelingsgerichte diagnostiek (HGD), een nieuwe stimulans. Nadien pasten zij deze methodiek toe in hun praktijkmodel voor de interne begeleider in de Nederlandse basisschool. Ze noemden dit handelingsgericht werken (HGW). Deze methodiek vertalen ze in dit boek naar het werkveld van de Vlaamse zorgcoördinator en zijn zorgteam.

Boekbespreking
01/05/2014

Ik ben dyslectisch

In dit boek komen 8 Nederlandse kinderen aan het woord over hun dyslexie. Ze vertellen hoe ze hun dyslexie op school en in het gewone leven ervaren. Ze vertellen ook welke problemen ze ondervinden en wat hen geholpen heeft. Ze geven tips voor ouders, leerkrachten, medeleerlingen en hulpverleners. Achteraan in het boek staat ook wat praktische informatie over dyslexie.

Handige tool
01/05/2014

Praktijkvoorbeeld Handelingsplan basisschool

Een voorbeeld van een handelingsplan dat bruikbaar is in de basisschool.

Handige tool
01/05/2014

Handelingsplan taalvaardigheid secundair onderwijs

Hier wordt een voorbeeld gegeven van een handelingsplan voor de taalvaardigheid in het secundair onderwijs.

Boekbespreking
01/05/2014

Waar is de grens - omgaan met gedragsproblemen bij kinderen

Met dit boek geven de auteurs een positieve en optimistische kijk op het omgaan met gedragsproblemen bij kinderen. De hoofdgedachte van het boek is dat probleemgedrag bij kinderen wel degelijk kan worden omgebogen. Het is uit den boze bij de pakken te blijven zitten en het kind alleen maar te omschrijven als ‘lastig’. Het is vooral deze toon die het boek zo krachtig maakt. Het boek richt zich voornamelijk op kinderen uit de lagere school. Er wordt zeer uitgebreide achtergrondinfo gegeven. Hierdoor is het boek eerder geschikt voor leerkrachten en/of begeleiders dan voor ouders.

Boekbespreking
01/05/2014

PiP

Carlijn Everett en Henriëtte Hubers richtten in 2006 Stichting ‘De Droomboom’ op om een onderwijsplaats voor hun jongens – Jake en Thom – te creëren. Hier worden kinderen tussen twee en acht jaar begeleid, behandeld en gestimuleerd in hun ontwikkeling in een een-opeen-situatie.

Boekbespreking
01/05/2014

Technische maatjes bij dyslexie. Compenserende en dispenserend hulpmiddelen.

De titel geeft aan dat het hier gaat om ICT-middelen en hoe ze kunnen worden ingezet bij kinderen en jongeren met dyslexie. Deze publicatie van het Masterplan Dyslexie, ontwikkeld door het Expertisecentrum Nederlands, gidst ons doorheen het brede gamma van compenserende hulpmiddelen. Hierdoor verschaft ze mooie achtergrondinformatie bij de werkmap De computer, mijn surfplank bij het leren.

Artikel
01/05/2014

Timmie, een stoute kleuter? Een zorgcoördinator aan het woord. Verschenen in Zorgbreed

In dit artikel vertelt een zorgcoördinator in een autonome kleuterschool over haar groeiproces bij het begeleiden van Timmie, een kleuter met een gecamoufleerd laag zelfbeeld. Ook het coachen van de pas afgestudeerde klasjuf van Timmie blijkt voor haar een groeiproces te zijn met vallen en opstaan.

Boekbespreking
01/05/2014

Psycho-educatie bij dyslexie

De werkmap ‘Psycho-educatie bij dyslexie’ is gemaakt voor het begeleiden van jonge kinderen die beginnen als lezer en ervaren dat het leren lezen moeizaam verloopt.

Of kinderen met dyslexie ook psychische klachten zoals een negatief zelfbeeld, faalangst, depressiviteit … ontwikkelen, heeft te maken met hoe zijzelf en hun omgeving omgaan met de problematiek. Daarom is het aangewezen om bij kinderen met dyslexie psycho- educatie op te nemen in de begeleiding. Met de juiste inzichten zal de dyslexie minder belemmerend werken op andere domeinen. Ook de ouders hebben hier baat bij, zij kunnen hun kind beter ondersteunen. Het doel van psycho-educatie is de motivatie, de inzet en de actieve medewerking van het kind te verhogen.

Boekbespreking
01/05/2014

Gletschr

Heel wat + 16-jarigen en volwassenen slagen er onvoldoende in om het lees- en schrijfproces voldoende onder de knie te krijgen. Zeker wanneer zij verder willen studeren, kan dit hen behoorlijk parten spelen. Het is daarom noodzakelijk het specifieke probleem van iemand op te sporen en in kaart te brengen, zodat een behandeling kan worden opgestart. In de hulpverlening is er ruime aandacht voor deze problemen. Meer en meer leerkrachten staan open voor specifieke ondersteuning en voor faciliterende maatregelen. Tot op vandaag ontbrak echter nog genormeerd Nederlandstalig materiaal om +16-jarigen te diagnosticeren. Deze publicatie, die zich voornamelijk op diagnostici richt, vult de leemte in.

Boekbespreking
01/05/2014

Traject bij vermoeden dyscalculie

Het VCLB heeft een pakket klaar om bij een vermoeden van dyscalculie in het 1ste , 2de of 3de graad basisonderwijs of in het secundair onderwijs te kunnen antwoorden op de vraag of het hier daadwerkelijk om dyscalculie gaat en vnl. over hoe het nu verder kan met deze leerling.

Software
01/05/2014

De taalfanfare. Woordenschat plus

Een woordenschatprogramma met spraak kan taalzwakke leerlingen helpen bij het inoefenen
van woordenschat. We bespreken het programma ‘De taalfanfare Woordenschat plus’ en geven tips voor het inzetten ervan in de klas. Met de ‘Taalfanfare’ kunnen de woorden beluisterd en bekeken worden (foto en geschreven woord). Ze worden op verschillende manieren geoefend. Het programma laat bovendien toe eigen inhouden aan te maken. Onze tips helpen leerkrachten en begeleiders om dit snel en handig te doen.

Boekbespreking
01/05/2014

Therapie bij dysorthografie en dyslexie, Introductie - recensie

Logopedische therapie aan kinderen met een leerstoornis gebeurt stapsgewijs. Ze wordt opgebouwd vanuit een ontwikkelingsgericht perspectief en samen met de ouder als cotherapeut. Door in te spelen op de kern van het lees- en schrijfproces (metafonologie en snel leren lezen van letters) wordt het beste resultaat behaald

Boekbespreking
01/05/2014

De zorgcoördinator

Dit boek geeft zorgcoördinatoren een handreiking om gestructureerd aan de slag te gaan in de secundaire school.

Naast een beschrijving van de algemene zorgstructuur geeft de auteur een overzicht van procedures en vaardigheden die belangrijk zijn voor een zorgcoördinator.

Ook vergadertechnieken komen aan bod. In de bijlagen van het boek vind je ook voorbeelden van allerlei zorgformulieren.

Boekbespreking
01/05/2014

Communicatie tussen school en gezin

Het artikel geeft een bespreking van het boek 'Praten met ouders' van Maurits Wynants en Rik Prenen. Hierin wordt de uitdaging van ouders en leerkrachten om op een constructieve manier met elkaar te communiceren besproken. Dit is vaak (door praktische knelpunten of knelpunten in de communicatie zelf) moeilijker dan gedacht.

Het boek wil aangeven dat de focus dient te liggen op samenwerkingsgedrag met de buitenwereld. Zodat de leerkracht meer in staat is zich anders af te stemmen op het ongewone in de levenswandel van een aantal kinderen/jongeren.
Dit vereist uiteraard een aantal gesprekstechnische vaardigheden, die voor specifieke gezinnen wel wat specifieker ( trager, eenvoudiger, meer herhaling…) maar niet fundamenteel anders zijn.
Bestaan er trouwens „andere‟ technieken voor „andere‟ gezinnen?

Website
01/05/2014

PPT Studiedag Surfplank

Deze powerpoint, gebruikt op de studiedag rond 'Surfplank' door Els Van Doorslaer, geeft een overzicht van bruikbare sites die ingezet kunnen worden als leerondersteuning bij kinderen met een zorgvraag. Ieder site wordt kort gedemonstreerd en er worden voor- en nadelen weergegeven.

Artikel
01/05/2014

Kunnen we kinderen met rekenstoornissen al in de kleuterklas opsporen? Enkele bevindingen op basis van grootschalig longitudinaal onderzoek.

Dit artikel bespreekt het onderzoek van Pieter Stock naar voorbereidende rekenvaardigheden. Het onderzoek haalt verschillende belangrijke voorspellers van rekenstoornissen en rekenproblemen aan. Verder wordt er gewezen op het gebrek aan een comprehensief model dat de rekenontwikkeling beschrijft.

Boekbespreking
01/05/2014

Normale kinderen, ze bestaan nog

Het boek wil terecht de discussie op gang zetten betreffende het hoge aantal kinderen met een ‘etiket’ of ‘label’ binnen ons onderwijs. Deze evolutie wordt geschetst binnen de huidige maatschappij. Er wordt benadrukt dat het niet noodzakelijk een ‘stoornis’ genoemd moet worden als iemand afwijkt van het gemiddelde. Het is best ok als je een beetje meer moeite hebt met lezen, spelling, rekenen, motorische activiteiten, …

Artikel
01/05/2014

HELPT HET NU ECHT? Gebruik van en onderzoek naar compenserende software op SBO-scholen. Verschenen in Remedial Teaching

Leesproblemen en/of dyslexie hebben altijd te maken met geschreven taal. Juist die geschreven taal zorgt bij dyslectici voor problemen: het lezen van teksten op een hoger niveau en tegelijk bezig zijn met de inhoud (ook wel dubbeltaken genoemd) is een complex geheel. Door een lager technisch leesniveau zijn leerlingen vaak ook minder gemotiveerd om te lezen. En dat terwijl zij intelligent genoeg zijn om de tekst te begrijpen (Sebregts, 2003).
Dyslectische leerlingen moeten kunnen blijven profiteren van de onderwijsvorm die het best aansluit bij hun intellectuele mogelijkheden. Het mag niet zo zijn dat dyslectische leerlingen belemmerd worden in het volgen van de opleiding die cognitief gezien bij hen past. Daarvoor zijn passende compenserende en remediërende maatregelen nodig. Vooral compenserende software kan bijdragen aan het goed omgaan met dyslexie.

Boekbespreking
01/05/2014

Planeet Asperger

Het stripverhaal gaat over Marc, een tiener met het syndroom van Asperger.
Marc gunt ons een kijkje in ‘zijn wereld’ en vertelt welke moeilijkheden hij ervaart in de ‘sociale wereld’.
Het boek is opgebouwd uit een aantal losse strips. In elk verhaal komen specifieke thema’s in verband met het syndroom van Asperger aan bod. De verhalen en situaties in de strip zijn zo herkenbaar mogelijk gekozen. 

De lezer krijgt tijdens het verhaal meer inzicht in de gedachtegang van Marc. Na elke strip volgt telkens een korte toelichting.

Boekbespreking
01/05/2014

Waar komt dat gedrag vandaan? 20 Tips en interventiestrategieën voor leerkrachten.

In dit boek worden een aantal heel concrete tips in verband met probleemgedrag aangehaald en verduidelijkt met zeer herkenbare voorbeelden. Later in het boek worden er ook suggesties gedaan hoe je een GGG (gebeurtenis, gedrag
en gevolg) kan opmaken en een GIS (gedragsinterventieschema) opstellen voor de leerling individueel.
Stapsgewijs leer je hoe je moet kijken naar probleemgedrag, er wordt je uitgelegd hoe je aan de slag moet gaan om dat gedrag om te keren en welke facetten allemaal belangrijk zijn bij deze actie.

Boekbespreking
01/05/2014

Interventies in het onderwijs: leerproblemen

Het boek bespreekt adviezen, programma’s, begeleiding en andere methodieken die zich richten op leerproblemen en bijzondere doelgroepen in het basisonderwijs en secundair onderwijs. Elk hoofdstuk behandelt een specifiek onderwijsleerprobleem (dyslexie, dyscalculie en non-verbale leerstoornis)of een bijzondere doelgroep (leerlingen met cognitieve beperkingen en hoogbegaafde leerlingen). Je krijgt de theoretische achtergrond van de verschillende interventies. Daarnaast wordt ook de effectiviteit van interventies op basis van
onderzoeksresultaten meegedeeld. Alle leerproblemen worden geïllustreerd aan de hand van casussen. Het boek is bedoeld voor studenten school- en onderwijspsychologie, orthopedagogiek en onderwijskunde en studenten van de lerarenopleiding. Zorgcoördinatoren vinden er ook heel wat achtergrondinformatie in.

Boekbespreking
01/05/2014

Hardopdenkend leren lezen

Dit boek gaat over leren lezen en begrijpend lezen. De auteur beschrijft een techniek waarbij de leerling hardop denkend zijn leesvaardigheid bijspijkert.

Software
01/05/2014

LanguageLearner

Een nieuwkomer op de markt van de voorleessoftware, het Nederlandse softwarepakket LanguageLearner.
Het gaat om een heel eenvoudig computerprogramma dat teksten in verschillende talen kan voorlezen. LanguageLearner ziet er uit als een basale tekstverwerker. Als je daarin teksten schrijft, dan leest het programma ze voor. Diverse Acapela-stemmen worden daarvoor gebruikt, en die klinken prima. Je kan natuurlijk ook teksten uit een andere omgeving 'kopiëren', ze in LanguageLearner 'plakken' en ze zo laten voorlezen. 'n Makkie!

Artikel
01/05/2014

Lezen is belangrijk, lezen is voor iedereen!

Uitgeverij Eenvoudig Communiceren ontwikkelt boeken in eenvoudig, begrijpelijk Nederlands. Deze zijn bedoeld voor jongeren vanaf 10 jaar en volwassenen die moeite hebben met lezen. Ze zijn ook geschikt voor allochtone jongeren die Nederlands willen leren.

Doel is het bevorderen van het leesplezier bij minder vaardige lezers. Wie plezier beleeft aan het lezen, wil steeds meer lezen en wordt er vanzelf beter in.

Handige tool
01/05/2014

Werken met 'Denkspelen'

Jan Decuypere ging op zoek naar een manier om de denkontwikkeling van kinderen te stimuleren via spel.
In het artikel worden de verschillende fasen van het leerproces beschreven (van verkenning, oriëntering op het spemateriaal en het spelen naar consolideren en transfer maken).

Ook wordt de cognitieve kaart voorgesteld als een werkmiddel om binnen het spel te variëren qua moeilijkheidsgraad.
Verder worden er voorbeelden gegeven van mogelijke denkspelen (voor kinderen en volwassenen) en interessante websites.

Boekbespreking
01/05/2014

Werken aan een goede start.

Artikel bestemd voor leerkrachten van de kleuterschool (tweede en derde kleuterklas). Hoe kunnen zij kinderen een zo goed mogelijke leesstart geven als basis voor het leesonderwijs in het eerste leerjaar.

Artikel
01/05/2014

De zes denkhoeden van De Bono. Verschenen in EE-m@gazine

In dit artikel worden de zes denkhoeden van De Bono besproken. De zes denkhoeden zijn verschillende manieren, denkniveaus, om naar problemen en situaties te kijken. Naast de theorie worden er ook uitgebreide praktijkvoorbeelden gegeven van bijvoorbeeld de toepassing ervan in de klas.

Artikel
01/05/2014

Preteaching vreemde talen: 'Frans' en 'Engels'

Kinderen en jongeren met dyslexie hebben problemen bij het leren van een nieuwe taal. Ze raken snel ‘achterop’ en verliezen hun motivatie. ‘Voorkomen is beter dan genezen’ geldt ook hier. ‘Preteaching’ werkt preventief en heeft een gunstig effect op het zelfvertrouwen. Het kind of de jongere begint in september met een voorsprong aan lessen.
Dat kan door de laatste maanden van het schooljaar en tijdens de zomervakantie spelenderwijs kennis laten maken met de uitspraak. Daarnaast is het zinvol om de eerste lessen van de klasmethode voor te bereiden en te oefenen. Ideaal is dat zowel de school (de laatste maanden van het schooljaar) als de ouders (tijdens de zomervakantie) hier in samenspraak aan werken.

Artikel
01/05/2014

Ik heb het altijd gedaan

Dit artikel staat stil bij het negatief zelfbeeld dat kinderen met ADHD vaak hebben. Er wordt nagegaan wat leerkrachten hieraan kunnen doen. Er wordt een praktijkvoorbeeld besproken van een zoörgcoördinator die aan de slag gaat met een jongen met ADHD. Haar werkwijze is gebaseerd op de rationeel-emotieve theorie van Albert Ellis. Na dit praktijkvoorbeeld wordt de theorie van Albert Ellis over het veranderingsdenken verder in detail besproken.

Boekbespreking
01/05/2014

Spelling-spiekboek

Het Spelling-spiekboek is een opzoek-, oefen- en instructieboek voor kinderen die moeite hebben met spelling. Het is ontwikkeld voor gebruik naast alle gangbare spellingmethoden. Dit kan in de klas, maar ook daarbuiten (therapie, in de thuissituatie,…). Het boek gaat uit van het idee dat spellingmoeilijkheden ingedeeld kunnen worden in verschillende categorieën. Bij elke categorie hoort een bepaalde oplossingsstrategie. Deze gedachte is verwerkt in een helder stappenschema: de basis waarmee de leerlingen werken. Hiermee wordt het inzicht verdiept en het spellingbewustzijn vergroot.

Boekbespreking
01/05/2014

Het geheim van de ruimtelift. Een stripverhaal over autisme met een begeleidende tekst van autisme centraal.

Dit 100 pagina’s tellende boek is een roman over autisme, maar dan wel verteld als stripverhaal. Je kijkt door de ogen van Linus, een dertienjarige jongen met autisme. Letterlijk, want je neemt de dingen waar op de wijze zoals deze jongen ernaar kijkt. En dat levert heel bevreemdende zaken op.De lezer wordt meegesleept door verwondering en nieuwsgierigheid. Wat is er met die jongen aan de hand? Pas op het einde van het verhaal wordt het helemaal duidelijk, ook voor de hoofdpersoon zelf. Deze beeldroman vertelt immers over de moeizame weg die Linus als tiener en twintiger aflegt vooraleer zijn diagnose van autisme voor zichzelf en voor de omgeving duidelijk wordt.

Artikel
01/05/2014

Interactief voorlezen

Interactief voorlezen stimuleert het begrijpend luisteren. Het is een werkwijze waarbij een kinderboek (prentenboek) herhaald wordt voorgelezen, onderbroken door specifieke vragen. De leerkracht stimuleert door interactie met de kinderen het verhaalbegrip, maar ook de taalvaardigheid en de woordenschat.

Boekbespreking
01/05/2014

Ik wil niet meer onzichtbaar zijn. (Autisme in de allochtone cultuur in Nederland)

In dit openhartige boek vertelt Birsen haar levensverhaal. Een leven met autisme in de allochtone cultuur in Nederland. Hoewel haar liefdevolle en zorgzame ouders er alles aan doen om Birsen aansluiting te laten vinden bij leeftijdsgenootjes en familieleden, is er in de omgeving vooral onbegrip over haar autisme. Bidden en meer tussen de mensen komen zou er vanzelf voor zorgen dat haar problemen verdwijnen. In allochtone culturen is weinig bekend over de diverse typen in het autismespectrum, zoals het syndroom van Asperger, PDDNOS of klassiek autisme, de vorm die Birsen heeft. Zij wil hierin verandering brengen en jongvolwassen allochtonen met autisme een stem geven. Dit doet zij onder andere door in het hele land lezingen te geven. Haar boek verscheen ook in Turkije. In dit boek is ook een aanvullend hoofdstuk van de Nederlandse Vereniging voor Autisme opgenomen over autisme in allochtone culturen.

Handige tool
01/05/2014

Checklist Dyslexievriendelijk proefwerk. Verschenen in JSW-magazine

Uit onderzoek van Dedicon (2006) blijkt dat dyslectische leerlingen vaak moeite hebben met de opmaak van hun lesmateriaal. Denk hierbij aan het gebruik van verschillende soorten letters op een pagina, onrustige achtergronden, weinig ruimte tussen de regels en het gebruik van kleine letters. Bij aanpak van dyslexie is de vormgeving van lesmateriaal tot nu toe echter nauwelijks een punt van aandacht.

Artikel
01/05/2014

Tien vragen over compenserende en dispenserende maatregelen in het basisonderwijs

Dit artikel behandelt uitgebreid 10 veel voorkomende vragen over compenserende en dispenserende maatregelen. Het artikel gebruikt voorbeelden om het geheel nog duidelijker te maken.

Software
01/05/2014

Bureaublad ordenen met gratis software

We gebruiken vaak snelkoppelingen op het bureaublad om programma’s gemakkelijk terug te vinden. Snelkoppelingen verhogen de zelfstandigheid van de gebruiker. Er zijn hierdoor minder stappen te zetten om een programma of bestand te openen. Echter door het grote en gevarieerde aanbod aan programma’s en bestanden geraken de bureaubladen gemakkelijk overvol. De pictogrammen staan dan ongeordend verspreid over het bureaublad. Dit in combinatie met een drukke bureaubladachtergrond zorgt er voor dat kinderen terug moeten zoeken naar het juiste pictogram waardoor tijd verloren gaat.

Boekbespreking
01/05/2014

Waarom is een kilometer geen weegschaal? Mijn klein autismewoordenboek

Dit boek schept orde in een lawine aan literatuur over autisme die sinds de jaren tachtig is verschenen.

 naslagwerk, woordenboek 

 aanrader voor lerarenopleiders, directies van scholen, leerkrachten, studenten lerarenopleiding, orthopedagogie en paramedische beroepen, ouders, hulpverleners en (GON-)begeleiders van kinderen met ASS, leerlingen met ASS zelf 

 ASS, woordenboek

Boekbespreking
01/05/2014

DCD-hulpgids

De centrale vraag in dit boek is hoe een kind met DCD op school zodanig begeleid kan worden dat het tot positievere resultaten komt. Rode draad vormt de overtuiging dat de school inderdaad het verschil kan maken, zonder dat dit heel grote aanpassingen vereist.
Met extra zorg, begrip en een goede samenwerking tussen alle betrokkenen kunnen leerlingen met DCD meedoen met het spelen en leren op de reguliere school.

Boekbespreking
01/05/2014

Balans belicht 'Dyscalculie'. De meest recent inzichten over dyscalculie;

 een bundeling van artikelen over dyscalculie 

 een voorbeeld-dyscalculieverklaring 

 een boekenlijst over rekenproblemen en dyscalculie 

 voor ouders van kinderen met ontwikkelingsstoornissen 

 rekenstoornis, dyscalculie